Wkręty do mocowania łat dachowych stanowią kluczowy element montażu konstrukcji dachowych. Od ich prawidłowego doboru oraz montażu zależy trwałość, szczelność i bezpieczeństwo dachu. Odpowiedni wybór wkrętów uzależniony jest od rodzaju podłoża, specyfikacji materiału, wymagań mechanicznych oraz warunków atmosferycznych[1][6]. Już na początku należy zaznaczyć, że wkręty do dachów płaskich i spadzistych opracowuje się w zależności od komponentów konstrukcji, co bezpośrednio wpływa na ich parametry użytkowe[1][8].
Wkręty do mocowania łat dachowych – rodzaje i przeznaczenie
Podstawowym kryterium wyboru wkrętów do mocowania łat na dachu jest rodzaj podłoża. Wkręty ciesielskie służą do łączenia elementów drewnianych i produkowane są ze stali nierdzewnej klasy A2 lub A4, zapewniającej wysoką odporność na korozję[1][6]. Wkręty do drewna, dzięki specjalnemu łbowi talerzowemu, zwiększają powierzchnię podparcia i minimalizują ryzyko przemieszczenia się lub uszkodzenia struktury drewna[2][6][8].
W przypadku konstrukcji z betonu stosuje się wkręty do betonu z tuleją tworzywową, gwarantujące trwałe zakotwienie oraz dopasowanie do zmiennej grubości warstw izolacyjnych[1]. Dla dachów z blachy odpowiednie będą wkręty samogwintujące zaprojektowane do cienkościennych podłoży stalowych, które wymagają dużej dokładności doboru średnicy i długości[1].
Niezwykle ważnymi cechami wszystkich typów wkrętów dachowych są: utwardzony powierzchniowo gwint, odpowiednio ostre zakończenie, powłoka antykorozyjna zabezpieczająca przed czynnikami atmosferycznymi oraz wysoka wytrzymałość mechaniczna. Stal węglowa używana jest rzadko ze względu na ograniczoną odporność na korozję i nie nadaje się do zastosowań zewnętrznych[6].
Parametry wkrętów istotne w montażu łat na dachu
Długość wkręta powinna uwzględniać grubość izolacji, tulei oraz podłoża, przy jednocześnie wymaganej głębokości zakotwienia – przykładowo w betonie zaleca się minimum 30 mm[1]. Odpowiedni dobór długości eliminuje ryzyko niewystarczającego połączenia lub przechodzenia wkręta przez konstrukcję. Średnica wkręta wpływa bezpośrednio na wytrzymałość na skręcanie i rozciąganie: przy wzroście średnicy z 6 do 10 mm wytrzymałość na skręcanie wzrasta ponad czterokrotnie, a na rozciąganie niemal trzykrotnie[2].
Wkręty ciesielskie dostępne są w szerokim zakresie długości (do 600 mm), natomiast w praktyce budowlanej najczęściej stosowane są rozmiary 4,5×80 mm lub 4,5×60 mm, dopasowywane indywidualnie do grubości łat i konstrukcji dachowej[2][6][8]. W przypadku montażu łat na warstwach ocieplenia konieczne jest prawidłowe obliczenie długości na podstawie sumy grubości wszystkich warstw: przykładowo przy warstwie izolacji 470 mm długość wkręta powinna wynosić 90 mm, uwzględniając również głębokość zakotwienia oraz długość tulei[1].
Łeb talerzowy wkręta jest szczególnie istotny przy pracy z drewnem, gdyż rozkłada siły, zabezpiecza przed wyrwaniem się łącznika i ogranicza powstawanie punktowych uszkodzeń materiału[2][6].
Proces montażu wkrętów do łat dachowych – najważniejsze etapy
Montaż przebiega kilkuetapowo. Najpierw dokonuje się precyzyjnego pomiaru i doboru długości wkręta wobec grubości łat, warstw izolacji oraz rodzaju podłoża. Następny krok to nawiercenie otworów odpowiednio do długości tulei i samego wkręta. Kolejną czynnością jest wprowadzenie tulei tworzywowej – szczególnie gdy łaty mocowane są do betonu lub bardzo twardego podłoża, co zwiększa przyczepność i zabezpiecza przed przemieszczaniem[1].
Ostatni etap stanowi mechaniczne wkręcenie łącznika za pomocą właściwego bita i specjalistycznej zakrętarki. Ważnym elementem jest ustawienie prawidłowego momentu obrotowego narzędzia, aby uniknąć przekręcenia gwintu oraz zapewnić właściwą siłę docisku. Zastosowanie utwardzonych gwintów oraz ostrych zakończeń ułatwia wkręcanie nawet w gęste i twarde materiały konstrukcyjne[1].
Odpowiednia technika montażu wraz z wyborem właściwych wkrętów wpływa na stabilność, żywotność i bezpieczeństwo mocowania łat dachowych przez cały czas eksploatacji dachu.
Czynniki wpływające na wybór wkrętów do mocowania łat na dachu
Grubość i twardość drewna mają kluczowe znaczenie dla doboru długości i typu wkrętów – twardsze drewno umożliwia czasem użycie krótszych łączników, jednak zawsze należy przestrzegać minimalnych wartości zakotwienia, zwłaszcza przy mocowaniach na betonie czy blachach[6]. Każdy przypadek wymaga indywidualnego podejścia z uwzględnieniem warunków środowiskowych (np. wpływu wilgotności, potencjalnych cykli zamarzania i rozmrażania) oraz potencjalnych obciążeń dachowych.
Znaczenie posiada również rodzaj powłoki antykorozyjnej – zabezpieczenie przed korozją i warunkami atmosferycznymi jest kluczowe dla elementów montowanych zewnętrznie. Stal nierdzewna A2/A4 daje najwyższą trwałość oraz odporność na działanie czynników agresywnych, gwarantując długowieczność całej konstrukcji dachowej[1][6].
Podsumowanie – jakie wkręty do mocowania łat dachowych wybrać?
Najlepszym wyborem do mocowania łat na dachach są wkręty ciesielskie wykonane z stali nierdzewnej klasy A2 lub A4 z łbem talerzowym oraz utwardzonym powierzchniowo gwintem. Dobór ich długości powinien być ściśle powiązany z grubością izolacji, tulei, długością podłoża i minimalną głębokością zakotwienia. Rodzaj wkrętów uzależniony jest od typu podłoża: do drewna stosuje się wkręty do drewna, do betonu konieczne są wkręty z tuleją, a do blachy odmiany samogwintujące[1][6][8].
Wytrzymałość mechaniczną i odporność na warunki atmosferyczne zapewniają stal nierdzewna oraz powłoki antykorozyjne. Łeb talerzowy zapobiega uszkodzeniom konstrukcji i umożliwia równomierny rozkład sił. Skuteczny i trwały montaż zapewnia zastosowanie odpowiedniej techniki mocowania, uwzględniającej wszystkie opisane powyżej mechanizmy i detale.
Źródła:
- [1] https://izosystems.pl/module/ph_simpleblog/single?rewrite=jakie-wkrety-do-dachu-plaskiego-dobor-dlugosci-wkreta-tulei-i-bita&sb_category=aktualnosci
- [2] https://panlacznik.pl/blog/post/32-wybieramy-wkrety-ciesielskie-do-krokwi.html
- [4] https://www.wkret-met.com/strefa-wiedzy/jak-dobrac-wkrety-ciesielskie-do-krokwi-dachu-wiezby/
- [6] https://te-ch.pl/jak-dobrac-wkrety-ciesielskie
- [8] https://zbudowany.pl/blog/jak-dopasowac-wkrety-ciesielskie-do-dachu_42

Makra-Met to profesjonalny portal branżowy, który od 2024 roku dostarcza ekspercką wiedzę z zakresu przemysłu metalowego. Realizując nasze motto „Przemysłowe trendy wykute w metalu”, łączymy praktyczne doświadczenie z innowacyjnym podejściem do branży.