Dobór odpowiednich belek na strop drewniany o długości 8 metrów w domu jednorodzinnym wymaga uwzględnienia nie tylko wymiarów, ale także wymagań normowych oraz planowanych obciążeń użytkowych. Odpowiadając już na wstępie: zalecane wymiary belek na strop drewniany o rozpiętości 8 m to najczęściej 10×20 cm lub 12×24 cm, przy rozstawie około 50–60 cm i zastosowaniu drewna klasy C24 suszonego komorowo[2][1][7]. W dalszej części artykułu znajdziesz szczegółowe wyjaśnienie, jakie warunki dodatkowo powinny być spełnione oraz jakie normy regulują dobór belek.
Podstawowe parametry belek stropowych o rozpiętości 8 m
Rozpiętość stropu drewnianego na poziomie 8 metrów znacznie przekracza typowe wartości 5–6 metrów spotykane w tradycyjnych rozwiązaniach jednorodzinnych[4][5]. To wymaga zastosowania belek o zwiększonym przekroju oraz bardzo wysokich właściwościach wytrzymałościowych. Minimalny przekrój belki stropowej to 38 x 184 mm, jednak przy tak dużej długości rozpiętości stosuje się standardowo belki o przekroju 10×20 cm lub 12×24 cm[2][3].
Belki powinny mieć grubość około 40 mm, co zapewnia niezbędną sztywność całej konstrukcji[4]. Optymalne proporcje przekroju powinny mieścić się w stosunku 5:7, co gwarantuje stabilność oraz minimalizuje ryzyko odkształceń[5]. Zakres rekomendowanych wymiarów dla belek używanych w tej rozpiętości to od 8×15 cm do nawet 19×28 cm[5].
Wymagania normowe i rozstaw belek
Dobór rozstawu belek stropowych reguluje kilka norm technicznych. Według Eurokodu 5 (PN-EN 1995-1-1) rozstaw ten powinien mieścić się z reguły w przedziale 40–90 cm w zależności od przewidywanego obciążenia – przy obciążeniu typowym dla mieszkalnictwa, czyli 2,5 kN/m², zalecany rozstaw to od 50 do 60 cm[1][7]. PN-B-03200 dopuszcza maksymalny rozstaw 80 cm przy obciążeniu 2,0 kN/m², a Eurokod 5 zwiększa ten limit do 90 cm przy bardzo sztywnym materiale poszycia i wyższych klasach drewna[1].
Typowy rozstaw belek w jednorodzinnym domu wynosi 60–80 cm[4], natomiast w przypadku zastosowania płyt OSB lub desek pióro-wpust rozstaw może wynosić odpowiednio 75–85 cm, lecz tylko wtedy, gdy całą konstrukcję zaprojektowano na stosowne obciążenia i odpowiednio dobrane drewno[1]. Zastosowanie rozstawu około 50 cm pozwala uzyskać kompromis pomiędzy sztywnością konstrukcji a ekonomicznym zużyciem drewna[7].
Jakość i rodzaj drewna stosowanego na belki stropowe
Bardzo istotne dla bezpiecznego użytkowania stropu drewnianego 8 m jest zastosowanie drewna wysokiej klasy. Zalecane jest drewno klasy C24 suszone komorowo, które gwarantuje stosunkowo wysoką nośność, jednocześnie ograniczając skłonność do pęknięć i deformacji pod wpływem dużych obciążeń oraz wilgotności[1]. Wilgotność drewna nie powinna przekraczać 20 procent, aby zachować stabilność wymiarową i wytrzymałość konstrukcji w dłuższej perspektywie[1].
Oprócz drewna litego coraz częściej stosuje się belki klejone warstwowo, które są bardziej odporne na zginanie i wykazują mniejsze odkształcenia niż elementy z drewna litego tej samej klasy[7]. Pozwala to uzyskać większą rozpiętość oraz nośność przy tej samej masie własnej.
Czynniki wpływające na dobór przekroju i rozstawu belek
Dobór wymiarów belek stropowych na 8-metrowym przęśle zależy od kilku krytycznych czynników. Najważniejsze z nich to przewidywane obciążenie użytkowe, rzeczywisty rozstaw belek, typ użytego drewna i wilgotność materiału. Obciążenie dla pomieszczeń mieszkalnych wynosi typowo 2–3 kN/m² i warto przewidzieć dodatkowy zapas nośności co najmniej 20 procent[1].
Materiały poszycia podłogi również odgrywają rolę – sztywniejsze materiały (np. płyta OSB) pozwalają na delikatne zwiększenie rozstawu belek, podczas gdy słabsze lub mniej sztywne materiały wymagają zagęszczenia konstrukcji[1]. Dla bezpieczeństwa i optymalnej sztywności niezalecane jest przekraczanie rozstawu 60 cm przy klasycznym użytkowaniu mieszkalnym.
Konkrety techniczne i ekonomiczne – wnioski
W świetle wymagań norm i praktyki najczęściej wybierany przekrój belek dla stropu 8 m w domu jednorodzinnym wynosi 10×20 cm lub 12×24 cm przy rozstawie 50–60 cm i zastosowaniu drewna klasy C24[2][7][1]. Rozstaw 50 cm rekomendowany jest jako optymalny z punktu widzenia sztywności oraz kosztów[7]. Minimalny przekrój to 38 x 184 mm, w praktyce lepiej sprawdzają się przekroje z większą wysokością i szerokością, zwłaszcza przy dużej rozpiętości[3]. Belki powinny mieć minimum 40 mm grubości, a ich wysokość dobrana zgodnie z proporcjami 5:7[4][5].
Możliwe jest także zastosowanie belek klejonych zamiast litych – gwarantują one większą wymiarową stabilność i odporność na zginanie. Przy każdym doborze konstrukcyjnym należy uwzględnić zarówno normy branżowe, jak i specyfikę materiałową oraz przewidywane użytkowanie. Długość oparcia belek na murze powinna być proporcjonalna do ich wysokości i planowanych obciążeń[5].
Podsumowując, dla stropu drewnianego o długości 8 m w domu jednorodzinnym kluczowe jest stosowanie belek o wymiarach minimum 10×20 cm, klasy C24, o rozstawie 50–60 cm i wilgotności drewna poniżej 20%, co zapewni niezbędną nośność, trwałość oraz wygodę i bezpieczeństwo użytkowania[2][1][7].
Źródła:
- https://top-poddasze.pl/rozstaw-belek-stropowych-drewnianych
- https://dan-budownictwo.pl/jakie-belki-na-strop-drewniany-8m-przewodnik-po-wyborze/
- https://www.domhurt.com.pl/aktualnosci/domy-z-drewna-konstrukcja-stropow
- https://www.extradom.pl/porady/artykul-strop-drewniany-konstrukcja-ceny-oraz-wady-i-zalety-drewnianych-stropow
- https://stropymitek.pl/wp-content/uploads/2020/02/stropydrewniane.pdf
- https://inzynierbudownictwa.pl/stropy-w-budownictwie-mieszkaniowym/
- https://www.uarchitekta.pl/porada/strop-drewniany,313
- https://greencoin.pl/wymiary-belek-drewnianych-na-strop-ile-musza-wynosic/
Makra-Met to profesjonalny portal branżowy, który od 2024 roku dostarcza ekspercką wiedzę z zakresu przemysłu metalowego. Realizując nasze motto „Przemysłowe trendy wykute w metalu”, łączymy praktyczne doświadczenie z innowacyjnym podejściem do branży.