Krokwie co ile cm powinny być rozmieszczone na dachu?

Kwestia tego, co ile cm krokwie powinny być rozmieszczone na dachu, jest kluczowa dla trwałości i bezpieczeństwa całej konstrukcji dachowej. Odpowiedni rozstaw krokwi wpływa bezpośrednio na wytrzymałość dachu oraz na możliwość prawidłowego zamocowania termoizolacji i pokrycia dachowego, dlatego warto znać przewidziane przez specjalistów normy i kryteria doboru[1][2][3][4][5][7].

Standardowy rozstaw krokwi – jakie są wytyczne?

Standardowy rozstaw krokwi na dachu wynosi 80-120 cm, przy czym najczęściej waha się w granicach 80-110 cm. Dobór odpowiedniego rozstawu determinuje zarówno typ zastosowanej więźby dachowej jak i rozpiętość konstrukcyjna, kąt nachylenia połaci i przewidywane obciążenie dachu[1][2][3][4][7]. Zgodnie z aktualnymi normami budowlanymi oraz praktyką dekarską, przekroczenie maksymalnych wartości (120 cm) może negatywnie wpłynąć na stabilność oraz nośność całej konstrukcji[2][4][7].

Zgodność z przedstawionymi powyżej zakresami rozstawu umożliwia prawidłowe przenoszenie obciążeń z pokrycia dachowego na elementy nośne budynku, takie jak murłata czy płatwie[1][2][3][5]. Równomiernie rozmieszczone krokwie gwarantują odpowiednią sztywność połaci dachu oraz optymalizują zużycie drewna o określonych parametrach wytrzymałościowych[3][5].

Od czego zależy rozstaw krokwi?

Rozstaw krokwi na dachu zależy od kilku podstawowych czynników: typu i geometrii konstrukcji, rozpiętości przęseł, ilości i rodzaju przewidywanego obciążenia (śnieg, wiatr, ciężar pokrycia) oraz wymagań dotyczących izolacji termicznej poddasza użytkowego[2][3][4]. Bardzo istotny okazuje się także zastosowany przekrój oraz wilgotność drewna – minimalna szerokość krokwi wynosi 5 cm, a stosowany przekrój prostokątny zwykle zamyka się w wymiarach takich jak 7×14 cm, 8×16 cm, 8×18 cm[1][3][5][6][9].

Wysokość krokwi z reguły dobiera się pod kątem wymaganej grubości izolacji – w nowoczesnych rozwiązaniach termoizolacyjnych przyjmuje się wartości z zakresu 16-18 cm, co powoduje konieczność stosowania krokwi o odpowiednio zwiększonej wysokości[3][5]. W przypadku dachów o większej rozpiętości niezbędne okazuje się wsparcie krokwi przez płatwie pośrednie i słupy, natomiast wszelkie elementy takie jak kominy czy okna dachowe wymagają miejscowego zagęszczenia rozstawu krokwi[3][4][5].

Typy więźb dachowych a zalecany rozstaw krokwi

W zależności od typu więźby dachowej rozstaw krokwi jest określany zgodnie z konstrukcyjnymi ograniczeniami. W popularnych więźbach typu krokwiowo-belkowego maksymalna długość krokwi nie powinna przekraczać 5 m, a rozstaw mieści się w zakresie 80-120 cm[2][5][6]. W przypadku więźby płatwiowo-kleszczowej rozpiętość konstrukcyjna może osiągać wartości nawet do 16 m, pod warunkiem że przęsło górne (między płatwiami) nie przekroczy 2,75 m, a rozstaw krokwi również nie przekroczy 120 cm[5][6].

W praktyce rozstaw krokwi w obrębie różnych rodzajów więźb może być dostosowywany do specyficznych warunków projektu, jednak nie powinno się wykonywać połączeń krokwi z mniejszych fragmentów, gdyż osłabia to ich nośność[1][3][5][6]. Wszystkie pomiary i projekty muszą uwzględniać także wymagania dotyczące termoizolacyjności przegrody dachowej, zgodnie z obowiązującymi normami[3][4][6].

Wymiary i proporcje krokwi w aspekcie rozstawu

Obok rozstawu bardzo ważna jest kwestia doboru wymiarów krokwi. Zgodnie z praktyką budowlaną najpopularniejsze przekroje to 7×14 cm, 8×16 cm oraz 8×18 cm, przy zachowaniu proporcji wysokości do szerokości z przedziału od 2:1 do ok. 4:1 (h/b 2-4)[1][3][5][6][9]. Stosowany jest wyłącznie przekrój prostokątny, zapewniający optymalną wytrzymałość oraz stabilność drewnianego elementu poddawanego zginaniu.

Dyktowana przez normy minimalna szerokość krokwi to 5 cm, co pozwala uzyskać wystarczającą nośność nawet przy standardowym rozstawie 80-110 cm[1][3][9]. Długość krokwi określa się na podstawie wzoru z użyciem mnożnika kątowego zależnego od nachylenia dachu[2][8]. Wilgotność drewna używanego na krokwie powinna mieścić się w zakresie 18-23%, co pozytywnie wpływa na trwałość i odporność konstrukcji[6].

Podsumowanie i główne zalecenia

Prawidłowy rozstaw krokwi na dachu powinien wynosić 80-120 cm, najczęściej 80-110 cm, przy czym wartości te należy każdorazowo dostosowywać do typu więźby, przewidywanej rozpiętości, kąta nachylenia połaci oraz obowiązujących norm izolacyjności cieplnej poddasza[1][2][3][4][5][7]. Kluczowe dla trwałości konstrukcji okazuje się także prawidłowe dobranie wymiarów krokwi – przekrojów 7×14 cm, 8×16 cm, 8×18 cm – i stosowanie tylko prostokątnych przekrojów drewnianych z zachowaniem odpowiedniej wilgotności materiału[1][3][5][6][9].

Dopasowanie rozstawu krokwi i ich przekrojów bezpośrednio wpływa na sztywność i bezpieczeństwo dachu, zapewniając odporność na obciążenia i możliwość skutecznej termoizolacji poddasza użytkowego zgodnie z aktualnymi wymaganiami budownictwa mieszkaniowego[3][5][6].

Źródła:

• [1] https://www.archon.pl/krokwie-dachowe-rodzaje-wymiary-zabezpieczenie-art-10550
• [2] https://alchimica.com.pl/jak-dobrac-rozstaw-krokwi/
• [3] https://www.extradom.pl/porady/artykul-krokwie-jak-dobrac-odpowiedni-wymiar-krokwi-na-dach
• [4] https://inzynierbudownictwa.pl/konstrukcje-dachowe-budynkow-jednorodzinnych/
• [5] https://fachowydekarz.pl/konstrukcja-dachu/
• [6] https://uprawnieniabudowlane.app/dachy-o-konstrukcji-drewnianej
• [7] https://beveli.pl/co-ile-krokwie-na-dachu-dwuspadowym/
• [8] https://jaw.com.pl/pobierz/jaw/tabela-dlugosci-krokwi-wzgledem-nachylenia-dachu.pdf
• [9] https://exos.info.pl/jakie-krokwie-pod-blache/