Jak postawić garaż zgodnie z obowiązującymi przepisami?

Jak postawić garaż zgodnie z obowiązującymi przepisami?

Postawienie garażu wymaga szczególnej uwagi wobec aktualnych i nadchodzących przepisów. Najważniejsze jest dopasowanie rodzaju obiektu do regulacji dotyczących powierzchni, rodzaju trwałego związania z gruntem oraz spełnienia nowych wymagań od 2026 roku. Znajomość kluczowych definicji i limitów pozwala uniknąć problemów z urzędami oraz kosztownych błędów na etapie budowy. Poniżej prezentujemy kompletną instrukcję postępowania krok po kroku.

Podstawowe definicje i obowiązujące limity

Garaż wolnostojący traktowany jest jako budynek gospodarczy. Może być wznoszony bez pozwolenia na budowę, jeżeli powierzchnia zabudowy nie przekracza 35 m², a na każde 500 m² działki pojawia się maksymalnie dwa takie obiekty. Do najważniejszych pojęć należy trwałe związanie z gruntem – garaż murowany lub z fundamentami to budynek, natomiast np. garaż blaszany bez fundamentów traktowany jest jako obiekt nietrwale związany, co redukuje formalności.

Garaże blaszane bez fundamentów nie podlegają również obowiązkowi podatkowemu w kategorii budynków, a ich realizacja zazwyczaj nie wymaga nawet zgłoszenia. Konieczne jest jednak zachowanie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i uwzględnienie wszelkich wyłączeń dotyczących ilości oraz wielkości takich konstrukcji.

Jeśli planowana konstrukcja przekracza 35 m², wykracza poza limit liczby obiektów lub zostanie trwale posadowiona na gruncie, konieczne staje się zgłoszenie budowy lub uzyskanie pozwolenia. Szczególne znaczenie mają tu także planowane nowe przepisy obowiązujące od stycznia 2026 roku.

Procedura budowy garażu krok po kroku

Prawidłowy proces inwestycyjny obejmuje kilka logicznych etapów. Po pierwsze konieczne jest sprawdzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub – jeśli plan nie obowiązuje – uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy. Od 2026 roku decyzje takie ważne są maksymalnie 5 lat. Następnym krokiem pozostaje sporządzenie ewentualnego zgłoszenia do odpowiedniego organu, w przypadku większych garaży lub przekroczenia limitów wymagany jest projekt zagospodarowania terenu.

Bardzo istotnym elementem jest właściwe rozmieszczenie garażu na działce – trzeba zachować odpowiednie odległości od granic nieruchomości. Zawsze należy uwzględnić ograniczenia wynikające z przepisów prawa budowlanego. Warto pamiętać, że od 7 stycznia 2026 r. formalności wobec niektórych garaży będą uproszczone i więcej inwestycji zostanie objętych prostszą ścieżką na zgłoszenie.

Nowe wymogi schronowe od 2026 roku

Od 2026 roku poważnie zwiększy się znaczenie funkcji schronowych nowych garaży. Garaże i piwnice w nowych budynkach mieszkalnych wielorodzinnych oraz użyteczności publicznej wymagają zapewnienia miejsca schronienia, a więc konieczne będzie stosowanie m.in. wzmocnionych stropów. Nie dotyczy to domów jednorodzinnych, gdzie co prawda nie ma obowiązku schronu w garażu, lecz rozwiązanie to jest zalecane.

W przypadku większych inwestycji, szczególnie garaży podziemnych, zostaną nałożone dodatkowe obowiązki, takie jak uzgodnienie projektu pod kątem ochrony przeciwpożarowej oraz funkcji schronienia. Nowe przepisy zaczną obowiązywać od 7 stycznia 2026 r. dla wniosków z datą po 31 grudnia 2025 r.

Znaczenie fundamentów i konsekwencje podatkowe

To, czy garaż posiada fundamenty lub płytę betonową przesądza o jego statusie podatkowym oraz formalnym. Garaże blaszane nieposiadające trwałego związania z gruntem nie są traktowane jako budynek gospodarczy, co wyłącza je z podatku od nieruchomości. Od 2026 roku garaż wolnostojący blaszany trwale związany z gruntem zostanie objęty stawką maksymalną 11,99 zł/m², podczas gdy dla garaży będących częścią budynku mieszkalnego stawka nie przekroczy 1,25 zł/m².

Składowanie energii i specjalne wymagania techniczne

Niektóre garaże służą także jako miejsca magazynowania energii. Przepisy określają, że pojemności powyżej 30 kWh do 300 kWh i od 300 kWh do 2000 kWh podlegają obowiązkowi zgłoszenia. Projektując takie garaże, trzeba uwzględnić wymagania przeciwpożarowe oraz nowelizacje, które mogą wpłynąć na zakres koniecznych dokumentacji technicznych.

Zmiany w formalnościach od 2026 roku

Od 7 stycznia 2026 r. znacznie uproszczone zostaną formalności związane z budową m.in. garażu wolnostojącego i przydomowego schronu. Większa liczba inwestycji będzie mogła być realizowana na zgłoszenie zamiast w drodze pozwolenia, co skróci czas oraz ograniczy biurokrację. Termin ważności decyzji o warunkach zabudowy zostanie ograniczony do 5 lat, co zwiększy bezpieczeństwo prawne inwestorów.

Podsumowanie

Budowa garażu zgodnie z obowiązującymi przepisami wymaga precyzyjnej analizy m.in. powierzchni, liczby obiektów na działce, trwałego związania z gruntem oraz lokalnych warunków zagospodarowania przestrzennego. Nowelizacje prawa budowlanego wprowadzają od 2026 roku dodatkowe obowiązki, w tym wymóg funkcji schronowej dla garaży w nowych budynkach wielorodzinnych i użyteczności publicznej, a także uproszczenia proceduralne. Znajomość limitów podatkowych, wymogów technicznych oraz aktualnych trendów sprawia, że każdy inwestor bez przeszkód i zgodnie z prawem może zrealizować budowę garażu na swojej działce.